یکی از مهم ترین تعاریف عشق که مورد قبول جوامع علمی در سرتاسر نقاط دنیاست مثلث عشق اشترنبرگ است. اشترنبرگ یک رابطه را زمانی عشق کامل می نامد که سه ضلع تعهد، صمیمت و سکس را باهم داراست و رابطه ای که هرکدام از این ۳ را ندارد عشق کامل قلمداد نکرده و تحت نام های دیگر از آن ها یاد می کند.108964-450037

اشترنبرگ انواع عشق را با توجه به این سه مولفه(تعهد، صمیمت و سکس) به انواع زیر تقسیم می کند:

۱فقدان عشق: (فقدان تعهد، صمیمت و سکس). فقدان عشق در صورتی اتفاق می افتد که هیچ کدام از ۳ مولفه تعهد، صمیمت و سکس  در رابطه نقشی ندارد. دقیقا به مانند فردی که در خیابان می بینیم و یا فردی که در تاکسی یا مترو کنار ما می نشیند. فقدان عشق زمانی است که ابعاد سه گانه عشق در روابط افراد بسیار کمرنگ است یا اصلاً وجود ندارد. مثل بسیاری از روابط رسمی که افراد مرتبط با یکدیگر دارند. اگر احساس شخص نسبت به شریک زندگی از این نوع باشد، این رابطه در معرض  خطر است.

۲دوست داشتن: (فقط صمیمیت). دوست داشتن زمانی است که فقط عامل صمیمیت وجود داشته باشد و از دو بعد دیگر خبری نیست یا بسیار کمرنگ است. این نوع عشق، احساس ایجاد یک رابطه دوستی عمیق و حقیقی می‌باشد. در این حالت احساس دلسوزی، رفاقت، گرمی، مهر و علاقه و هیجانات مثبت وجود دارد اما خبری از تعهد یا سکس نیست.

۳شیفتگی (دلباختگی): (فقط شهوت)در این نوع عشق بعد شور و شوق (شهوت) بر روابط افراد یا احساس یک فرد نسبت به دیگری حاکم است. یک حالت شدید شور و اشتیاق است که در آن فرد به شدت و به طور افراطی مجذوب شده، درحالی که تعهد و صمیمیت واقعی وجود ندارد. در این حالت فرد به صورت وسواس گونه از طرف مقابل شخص ایده آلی می‌سازد. در این نوع عشق درجه بالایی از برانگیختگی فیزیولوژی و روانی وجود دارد. این نوع عشق با وصل به معشوق به شدت پایان می‌پذیرد و ممکن است به تنفر تبدیل شود. این رابطه شاید به ظاهر عاشقانه باشد اما در نهایت هدفش سکس است.  

۴عشق پوچ (تهی)(فقط تعهد)در این نوع عشق فقط بعد تصمیم/تعهد وجود دارد و سایر ابعاد وجود ندارد یا بسیار کمرنگ است. به طور معمولی این نوع عشق در یک رابطه بلند مدت راکد وجود دارد که در آن زوج‌ها رابطه هیجانی و عاطفی متقابل را از دست داده‌اند و یا آنقدر با هم مانده‌اند که به همدیگر عادت کرده‌اند یا به علت ترس از بی کسی و یا به خصوص برای فرزندان با هم می‌مانند. همچنین این نوع عشق در ازدواج‌های از پیش ترتیب داده شده نیز دیده می‌شود.

۵عشق رمانتیک: (صمیمت + سکس). این نوع عشق ترکیبی از صمیمیت و شور و شوق است که بر اساس دو جنبه جذابیت فیزیکی و عاطفی استوار است. نوعی احساس نزدیکی، قرابت و پیوند بین دو زوج است. در این حالت اعتماد بسیار بالایی نسبت به همسر وجود دارد و به لحاظ عاطفی به شدت به او نزدیک است. در این نوع عشق خود افشایی بسیار بالاست و شخص بدون ترس از طردشدن، عقاید و افکار خود را با همسرش درمیان می‌گذارد و زمانی که افکار و احساس خود را برای طرف مقابل ابراز می‌دارد، حالت شور و شوق را در اوج خود تجربه خواهد کرد. با این حال به دلیل نداشتن بینش و تعهد، امکان تداوم این عشق اندک است و در صورتی که رابطه به علت ارضای نیازهای زوجین تداوم یابد به مرور زمان تعهد در روابط آن‌ها به وجود می‌آید.

۶عشق قراردادی: (تعهد+صمیمیت)این نوع عشق ترکیبی از صمیمیت و تعهد است. یک رابطه دوستانه پایدار، طولانی مدت و متعهدانه که همراه با مقدار زیادی صمیمیت است. در این نوع عشق تصمیم بر آن است که شخص همسرش یا دوستش را دوست داشته باشد و به باقیماندن با او متعهد می‌باشد. این نوع عشق همراه با بهترین روابط دوستانه است  که رفتار شهوانی در آن نیست یا خیلی کمرنگ است و رفتار عطوفت ورزانه در آن دیده نمی‌شود. بسیاری از عشق‌های آرمانی که دوام یابد و پایدار شود، تبدیل به عشق رفاقت آمیز خواهد شد. این نوع عشق بین دو همکار که سال‌ها با یکدیگر کار کرده‌اند یا بین یک زوج که دارای فرزندانی هستند مشاهده می‌گردد.

۷عشق ابلهانه: (سکس + تعهد)این نوع عشق، از ترکیب شور و شوق (شهوت) و تصمیم/تعهد به وجود می‌آید و صمیمیت درآن دیده نمی‌شود. زوجین صرفاً براساس حالت شور و شوق (شهوت) نسبت به هم متعهد هستند و رابطه صمیمانه و عاطفی عمیقی با همدیگر دارند. این حالت گردبادی از هیجانات است که زود فروکش می‌کند. اشترنبرگ معتقد است دراین حالت افراد در نگاه اول عاشق یکدیگر می‌شوند و خیلی زود بدون اینکه همدیگر را بشناسند به داشتن یک رابطه طولانی متعهد می‌گردند. این عشق خیلی شدید و اغلب وسواس گونه است. فرد نمی‌تواند فکر خود را از او رها کند، شدیداً آرزو می‌کند به او نزدیک شود، او را لمس کند و با او در هم آمیزد و با این تخیلات به فرد حالت شوریدگی دست می‌دهد.

۸عشق کامل (آرمانی)این نوع عشق ترکیبی از سه حالت صمیمیت، شور و شوق (شهوت) و تصمیم/تعهد است. در این حالت فرد همسر خود را به عنوان یک انسان دوست می‌دارد و به او احترام می‌گذارد، به او متعهد است و از طریق برقراری ارتباط درست با او احساس نزدیکی می‌کند. رفتار دوستانه، رفاقت آمیز، محبت آمیز و مراقبت آمیز خواهد داشت. روابط زناشویی همراه با تعهد به وفاداری و اوج لذت بدون احساس گناه تجربه می‌شوداسترنبرگ (۱۹۸۸) عنوان می‌کند رسیدن به این مرحله خیلی آسان‌تر از نگهداشتن آن است.

 lovetheory

در نهایت با توجه به اینکه در ایران سکس قبل از ازدواج وجود ندارد(البته شاید در اینجا خواننده از اصلاح وجود ندارد برداشت مطلق آن را داشته باشد اما به واقع اینکه قبل از ازدواج اگر سکسی باشد معمولا همراه با استرس و نگرانی است و یا اینکه چه بسیار رابطه هایی که نه تنها سکس باعث وصال نشده است بلکه باعث جدایی دونفر و تنها ماندن آنها، خصوصا خانم ها گردد) لذا نمی توان به رابطه قبل از ازدواج برچسب عشق کامل را زد و اگر به دنبال یک عشق کامل هستید باید ابتدا با فردی اگاهانه ازدواج کنید و بعد از ازدواج عاشقش شوید.

موفق و پیروز و سربلند باشید.

ابوالفضل سعادتی- مشاور خانواده

 download

پ.ن: تعاریف هر یک از ۳ اصطلاح فوق در زیر ارائه می گردد.

صمیمیت
صمیمت به احساس های نزدیک، ارتباط های صمیمانه و ضمانت شده در روابط عاشقانه اشاره می کند. همچنین قلمرویی از هیجانات که سبب بالا رفتن احساسات می شود را در بر می گیرد، که در واقع تجربه ای از گرما و شور و اشتیاق را در روابط عاشقانه میسر می سازد. استرنبرگ و گرجک با تحقیق و بررسی در نتایج محققین دیگر نظیر رابین، ۱۰ خوشۀ صمیمیت را به عنوان نتیجه مشخص نمودند که عبارتند از: ۱- میل به افزایش رفاه معشوق ۲- تجربۀ خوشحالی در کنار معشوق ۳- احترام بالا برای معشوق ۴- توانایی حساب کردن برمعشوق هنگام نیازمندی ها ۵- فهم متقابل طرفین در رابطه ۶- به اشتراک گذاری خود و مایملک دارایی طرفین عشق ۷- کسب حمایت احساسی از معشوق ۸- دادن حمایت احساسی و هیجانی به معشوق ۹- ارتباطات صمیمانۀ طرفین ۱۰- ارج نهادن به یکدیگر در طول زندگی(اشترنبرگ؛ ۱۹۹۷)

سکس شور اشتیاق –  شوریدگی

هوس یا شور و اشتیاق سائقی است که انسان را به سوی عشق، جذابیت های بدنی، مقصد جنسی و وابستگی ها، به سوی پدیده های عاشقانه در روابط هدایت می کند. مولفه های هوس شامل قلمرویی از منابع انگیزشی و دیگر شکل های انگیختگی است که فرد را به سوی تجربۀ هوس و شور و اشتیاق در روابط عاشقانه هدایت می کند. در یک رابطۀ عاشقانه نیاز های جنسی ممکن است به خوبی تجربه شود. هر چند، دیگر نیازها مانند عزت نفس، یاری کردن، مهرورزی، وابستگی، سلطه گری،سلطه پذیری، خود شکوفایی ممکن است به تجربۀ هوس کمک کنند(اشترنبرگ؛ ۱۹۹۷)

تعهد
تعهد در کوتاه مدت، تصمیمی است که فرد کسی را در میان دیگران دوست دارد و در طولانی مدت، تعهد برای نگهداری عشق است. این دو جنبه از تعهد لزوماً با یکدیگر همراه نیستند، در یکی، فرد می تواند تصمیم بگیرد که به کسی بدون داشتن تعهد عشق بورزد، اما در رابطۀ طولانی مدت فرد می تواند به یک رابطه متعهد باشد، بدون ابراز اینکه یکی از طرفین شخص دیگری را دوست دارد.
سه مولفۀ عشق در ارتباط متقابل با یکدیگر نیز هستند، برای مثال، ممکن است صمیمیت بیشتر به سوی هوس بیشتر و یا تعهد هدایت می شود. اگر تعهد برتر از همه باشد، ممکن است به سوی صمیمیت بیشتر و یا( به احتمال کمتر) هوس زیادتر هدایت شود. با این وجود که این ۳ مولفه با یکدیگر در تعامل هستند، از یکدیگر مجزا خواهند بود. اگرچه که هر ۳ مولفه، قسمت های مهمی در روابط عاشقانه هستند، اما اهمیت آنها در هر رابطه ای با رابطۀ دیگر متفاوت خواهد بود(اشترنبرگ؛ ۱۹۹۷)